Chào các bạn! Trong quá trình phát triển web, việc trình bày nội dung trên trang không chỉ dựa vào HTML. Để một trang web trông đẹp mắt, chuyên nghiệp và thân thiện với người dùng, chúng ta cần sử dụng CSS (Cascading Style Sheets). CSS giúp chúng ta định dạng, tùy chỉnh giao diện của các thành phần HTML theo ý muốn. Trong bài viết này, thuộc chuỗi bài học HTML của CodeTutHub.com, chúng ta sẽ khám phá cách sử dụng CSS để định dạng HTML.

Để hiểu rõ hơn về CSS, các bạn có thể tham khảo chuỗi bài học CSS của chúng tôi trên CodeTutHub để nắm vững kiến thức về CSS từ cơ bản đến nâng cao. Trong bài viết này chúng ta sẽ tìm hiểu sơ lược về CSS là gì và cách sử dụng chúng trong HTML.

1. CSS là gì?

CSS (Cascading Style Sheets) là một ngôn ngữ dùng để mô tả cách trình bày của các tài liệu được viết bằng HTML. CSS quy định cách các phần tử HTML sẽ hiển thị trên màn hình, máy in hoặc các phương tiện khác.

Ví dụ, với CSS, bạn có thể thay đổi màu văn bản, kiểu chữ, kích thước hình ảnh, bố cục trang, và nhiều yếu tố khác mà HTML đơn thuần không thể làm được.

2. Cách sử dụng CSS trong HTML

Có ba cách để sử dụng CSS trong HTML: Inline CSS, Internal CSS, và External CSS. Mỗi cách đều có ưu điểm và nhược điểm riêng, tùy thuộc vào yêu cầu và phạm vi của dự án.

a. Inline CSS

Inline CSS là phương pháp định dạng trực tiếp ngay trong thẻ HTML thông qua thuộc tính style.

Ví dụ:

html
<p style="color: red; font-size: 20px;">Đoạn văn này có màu đỏ và kích thước chữ là 20px.</p>

Ưu điểm: Inline CSS đơn giản, dễ sử dụng cho các thay đổi nhỏ và nhanh chóng.
Nhược điểm: Khó quản lý khi trang web có nhiều phần tử và khiến mã HTML trông lộn xộn.

b. Internal CSS (CSS nội bộ)

Internal CSS là phương pháp nhúng CSS trực tiếp vào phần đầu của tài liệu HTML trong thẻ <style>.

Ví dụ:

html
<!DOCTYPE html>
<html lang="vi">
<head>
    <meta charset="UTF-8">
    <title>Ví dụ Internal CSS</title>
    <style>
        p {
            color: blue;
            font-size: 18px;
        }
    </style>
</head>
<body>
    <p>Đoạn văn này có màu xanh và kích thước chữ là 18px.</p>
</body>
</html>

Ưu điểm: Internal CSS thích hợp khi chỉ cần định dạng một trang duy nhất.
Nhược điểm: Khi làm việc với nhiều trang, việc quản lý CSS cho từng trang sẽ phức tạp hơn.

c. External CSS (CSS bên ngoài)

External CSS là cách sử dụng tệp CSS riêng biệt và liên kết nó với tệp HTML thông qua thẻ <link>.

Ví dụ về cách liên kết tệp CSS:

html
<!DOCTYPE html>
<html lang="vi">
<head>
    <meta charset="UTF-8">
    <title>Ví dụ External CSS</title>
    <link rel="stylesheet" href="styles.css">
</head>
<body>
    <p>Đoạn văn này được định dạng từ tệp CSS bên ngoài.</p>
</body>
</html>

Tệp styles.css:

css
p {
    color: green;
    font-size: 16px;
}

Ưu điểm: External CSS giúp dễ dàng quản lý và tái sử dụng CSS cho nhiều trang web khác nhau.
Nhược điểm: Nếu kết nối mạng bị gián đoạn hoặc tệp CSS không được tải, trang có thể hiển thị không đúng như mong muốn.

3. Các thuộc tính cơ bản của CSS

CSS cung cấp rất nhiều thuộc tính để định dạng và tùy chỉnh các phần tử HTML. Dưới đây là một số thuộc tính cơ bản thường được sử dụng:

  • color: Định dạng màu cho văn bản.
css
p {
    color: red;
}
  • font-size: Định dạng kích thước chữ.
css
p {
    font-size: 20px;
}
  • background-color: Định dạng màu nền cho một phần tử.
css
div {
    background-color: yellow;
}
  • margin: Tạo khoảng cách bên ngoài phần tử.
css
h1 {
    margin: 20px;
}
  • padding: Tạo khoảng cách bên trong phần tử.
css
div {
    padding: 10px;
}
  • border: Tạo viền cho phần tử.
css
p {
    border: 1px solid black;
}

4. Cascade và Specificity trong CSS

CSS hoạt động theo nguyên tắc cascade (tạm dịch: phân tầng), nghĩa là khi có nhiều quy tắc CSS áp dụng cho cùng một phần tử, trình duyệt sẽ quyết định quy tắc nào có "quyền ưu tiên" cao hơn. Điều này phụ thuộc vào specificity (độ ưu tiên của bộ chọn).

Cách tính độ ưu tiên:

  • Các quy tắc từ Inline CSS có độ ưu tiên cao nhất.
  • Sau đó là các quy tắc từ Internal CSSExternal CSS, với độ ưu tiên của bộ chọn quyết định.
  • Nếu hai quy tắc có cùng độ ưu tiên, quy tắc được định nghĩa sau sẽ được áp dụng.

5. Kết luận

Việc sử dụng CSS để định dạng HTML là một bước quan trọng trong quá trình xây dựng giao diện web. CSS mang đến sự linh hoạt và sức mạnh để tạo nên những trang web đẹp mắt, tiện lợi và chuyên nghiệp.

Hãy bắt đầu với những bước cơ bản trong bài học này và đừng quên rằng để đi sâu hơn vào các tính năng nâng cao của CSS, bạn có thể truy cập chuỗi bài học CSS trên CodeTutHub.com. Trong chuỗi bài học đó, bạn sẽ được hướng dẫn từ việc thiết lập CSS, cách sử dụng các bộ chọn nâng cao, đến những kỹ thuật phức tạp như Flexbox, Grid, hay thậm chí là các hiệu ứng động (animation).

Học HTML đã xong, giờ hãy khám phá CSS nào!


Chúc các bạn học tập tốt và sớm trở thành những nhà phát triển web chuyên nghiệp!